Van pilot naar praktijk: hoe TPO duurzaam vorm krijgt op IKC De Eglantier Voorhof

Jaren bouwen aan kwaliteit

IKC De Eglantier startte al vroeg met Engels volgens de vvto-norm (vroeg vreemdetalenonderwijs) en werd, mede door die stevige basis, geselecteerd als pilotschool. In totaal deden negentien scholen mee aan het landelijke traject. Samen ontwikkelden zij leerlijnen van groep 1 tot en met 8, bepaalden haalbare streefniveaus en werkten aan kwaliteitscriteria voor scholen én leerkrachten. Onderzoekers van universiteiten, het Expertisecentrum Nederlands en SLO volgden en begeleidden de scholen jarenlang, met aandacht voor zowel Engels als Nederlands. “Het was belangrijk dat het Nederlands, rekenen en lezen niet onder druk zouden komen te staan,” vertelt Marly. “Daar zijn we steeds scherp op geweest.”

“Wat hier staat, is duurzaam. Dat is de meerwaarde van de pilotjaren.”

Die lange aanloop maakt volgens haar het verschil. “We hebben tijd gehad om te testen, bij te stellen en te verdiepen. Wat er nu staat, is duurzaam. Dat is de meerwaarde van de pilotjaren.”

‘Zorg dat je het goed doet’

Met de wetswijziging krijgen andere scholen nu dezelfde ruimte. In de nieuwe wet is vastgelegd dat op TPO-scholen 30 tot 50 procent van de onderwijstijd in het Engels (of Duits of Frans) mag worden gegeven. Voorheen was dit 15 procent. IKC De Eglantier heeft een bewuste keuze gemaakt: 30 procent Engels en 70 procent Nederlands. “Die basis voelt voor ons heel vanzelfsprekend,” zegt Marly. “Het geeft rust en duidelijkheid, en zorgt voor een goede balans tussen beide talen.”

“Je moet dit niet zien als iets dat je even opstart. Als je het doet, zorg dan dat je het goed doet.”

Ze juicht toe dat meer scholen deze stap zetten, maar plaatst ook een duidelijke kanttekening. “Je moet dit niet zien als iets dat je even opstart. TPO heeft draagvlak nodig: bij het team, bij ouders en bij het bestuur. En het vraagt scholing. Als je het doet, zorg dan dat je het goed doet.”

Nieuwe TPO-scholen kunnen rekenen op landelijke ondersteuning, zoals begeleiding, advies en vragenuurtjes via Nuffic. Daarnaast is het netwerk van (oud-)pilotscholen waardevol. “Wij worden nu benaderd door startende TPO-scholen die ergens tegenaan lopen. Dat sparren met andere pilotscholen was voor ons destijds ook onmisbaar.”

Zo werkt TPO op IKC De Eglantier Voorhof

Op IKC De Eglantier loopt TPO door de hele school. “In de kleutergroepen werken kinderen twee dagen met een Engelssprekende leerkracht en drie dagen met een Nederlandstalige”, zegt Marly. “De leerstof wordt in beide talen aangeboden, met vaste routines. Vanaf groep 3 geven vakleerkrachten Engelse les. Engels lezen gebeurt vanaf halverwege groep 4. Daarnaast krijgen kinderen thematisch onderwijs via IPC, waarbij wereldoriënterende vakken deels in het Engels worden gegeven. Ook gym, muziek en één rekenles per week vinden in het Engels plaats, waarvan gym en muziek door vakleerkrachten.”

De school werkt zoveel mogelijk volgens het principe one person, one language: de Engelstalige leerkracht spreekt consequent Engels. Het team is internationaal samengesteld. “Dat vraagt iets van een school,” gaat Marly verder, “maar het verrijkt ook. Tegelijkertijd hebben we altijd rekening gehouden met leerkrachten voor wie lesgeven in het Engels niet passend was. Daarom werken we met vakleerkrachten.”

Wat doet TPO met kinderen?

In de dagelijkse praktijk ziet Marly vooral hoe vanzelfsprekend meertaligheid voor kinderen wordt. “Ze schakelen moeiteloos. Op het schoolplein hoor je Nederlands én Engels. Kinderen helpen elkaar, ook als er een nieuw kind start dat nog geen Nederlands spreekt.”

Dat zelfvertrouwen zie je terug in de resultaten. Alle leerlingen verlaten de school met minimaal A2-niveau Engels; een deel behaalt zelfs B2. “Maar belangrijker nog,” benadrukt Marly, “is vooral het plezier en die open blik naar de wereld. Kinderen durven te communiceren, ook buiten de school. Na vakanties vertellen ze trots dat ze in het buitenland Engels hebben gepraat met andere kinderen.”

“Bij kinderen zien we plezier en een open blik naar de wereld.”

Trots op het team

Terugkijkend is Marly vooral trots op het team. “Dit is echt samen gedaan. Leerkrachten, directie en bestuur hebben elkaar gedragen in dit traject. Zonder dat vertrouwen werkt het niet.”

De wetswijziging is volgens haar geen eindpunt, maar een nieuw hoofdstuk. “Hopelijk helpt onze ervaring andere scholen om bewuste keuzes te maken. TPO kan zoveel brengen als je bereid bent om er echt in te investeren.”